Chuột cắn phá lúa gây mất khoảng, ảnh hưởng đến sinh trưởng và năng suất lúa

Qua điều tra, phát hiện của Trung tâm cung ứng dịch vụ công xã Thiệu Quang đến ngày 04/3/2026, trên đồng ruộng chuột gây hại cục bộ tại một số ruộng ven đê, ven làng, cắn phá lúa giai đoạn đẻ nhánh gây mất khoảng, diện tích bị hại 6,2 ha tại các thôn: Đông Mỹ, Cự Khánh, Đương Phong, Chí Cường 3, Nam Bằng 1.

Để chủ động trong công tác diệt chuột, hạn chế thiệt hại do chuột gây ra , Trung tâm cung ứng dịch vụ công xã Thiệu Quang hướng dẫn Nhân dân các biện pháp diệt chuột bảo vệ mùa màng, cụ thể như sau:

* Xác định thời điểm diệt chuột:

Tổ chức diệt chuột phải được tiến hành tập trung, đồng loạt theo từng thời điểm, thời điểm tốt nhất là thời điểm trên đồng ruộng ít hoặc không còn thức ăn. Hiện nay trên đồng ruộng ít thức ăn là thời điểm phù hợp để diệt chuột.

* Các biện pháp kỹ thuật diệt chuột:

Điều tra phát hiện chuột thông qua hiện trường bị cắn phá, đường đi, dấu vết chuột để lại trong quá trình di chuyển và sinh sống để xác định mật độ, hang ổ, mức độ phá hại. Các biện pháp kỹ thuật diệt chuột bao gồm:

a. Biện pháp canh tác:

- Vệ sinh đồng ruộng: Phát quang bờ bụi, làm sạch cỏ ven bờ, tìm và phá hang ổ chuột, thu dọn rơm rạ sau thu hoạch để hạn chế nơi cư trú của chuột.

- Thời vụ gieo trồng hợp lý, gieo trồng cùng khung lịch thời vụ và thu hoạch đồng loạt, cắt đứt nguồn thức ăn để khi đặt bẫy hiệu quả sẽ cao hơn.

- Thường xuyên dọn dẹp đường xá, vườn tược, cống rãnh, để hạn chế nơi trú ngụ của chuột

b. Biện pháp vật lý, cơ học:

- Sử dụng bẫy cơ học như: bẫy kẹp, bẫy lồng, bẫy dây, bẫy bán nguyệt, bẫy ống tre, bẫy lật, bẫy di động,…

Lưu ý: Yêu cầu bẫy phải nhạy, đặt bẫy nơi cửa hang, cạnh hoặc vuông góc với đường đi, nơi có nhiều chuột hoạt động, rắc thêm vật liệu tương tự nơi đặt bẫy chỉ để lộ mồi để tránh sự phát hiện nhạy bén của chuột, nếu bẫy dùng mồi có thể đặt mồi vài ba ngày cho chúng quen ăn mới lắp bẫy. Nên đặt bẫy mồi trước khi mặt trời lặn và thu bẫy vào buổi sáng. Sau khi bắt được chuột, bẫy cơ học cần được xử lý bằng nước sôi, hoặc đánh rửa bằng xà phòng, phơi khô rồi mới dùng lại vì chuột rất nhạy cảm với mùi đồng loại bị mắc bẫy.

- Tìm kiếm các hang, ổ của chuột để đào, đổ nước, hun khói, hoặc soi đèn để thu bắt.

- Dùng rào cản bao quanh ruộng hoặc bẫy hàng rào cản.

c. Biện pháp sinh học: bảo vệ các loài thiên địch của chuột ngoài tự nhiên: nghiêm cấm việc săn, bắt rắn, chim, ếch…, khuyến khích phát triển đàn mèo nuôi để diệt chuột và đảm bảo cân bằng sinh thái

d. Biện pháp sử dụng bẫy bả, thuốc diệt chuột:

- Sử dụng các loại thuốc diệt chuột có trong danh mục được phép sử dụng tại Việt Nam hiện nay, qua thử nghiệm cho thấy các loại thuốc có chứa hoạt chất như: Diphacinone (min 95%), Bromadiolone (min 97%), Brodifacoum (min 91%)… ví dụ các loại thuốc như: Gimlet 0,2GB, Hicate 0,08AB, Antimice 0.006BG, Kingcat 0.005RB, Sago-Rat 0.005RB… đang có hiệu quả cao, có thể tham khảo sử dụng. Quy trình sử dụng được đơn vị sản xuất hướng dẫn trên nhãn mác bao bì. Đọc kỹ hướng dẫn trước khi sử dụng, sử dụng bả, thuốc theo nguyên tắc 4 đúng (đúng thuốc, đúng lúc, đúng nồng độ liều lượng, đúng cách). Đặt thuốc tại cửa hang, đường đi của chuột hoặc nơi chuột thường xuyên cắn phá, hang ổ hay đường đi của chuột trước và sau thời gian chuột đi kiếm ăn hoặc trở về hang ổ.

- Nên đặt thuốc vào buổi chiều tối và kiểm tra lượng mồi chuột đã ăn vào chiều ngày hôm sau để bổ sung thêm mồi, bả; lượng mồi/ha, số đêm đặt mồi tuân thủ theo hướng dẫn của từng loại thuốc sử dụng; không nên đặt mồi tràn lan mà chỉ tập trung vào những nơi trú ngụ của chuột như cồn bãi, nghĩa trang, trang trại, bờ mương,...

- Bảo quản thuốc nơi khô ráo, tránh ánh sáng trực tiếp, để thuốc xa tầm tay trẻ em, thực phẩm, vật nuôi và nguồn nước. Khi sử dụng thuốc phải có dụng cụ bảo hộ lao động như: Khẩu trang, kính mắt, găng tay,.. cắm biển cảnh báo khu vực đặt thuốc, thông báo trên hệ thống truyền thanh thời gian đặt thuốc để nhân dân chủ động bảo vệ gia súc, gia cầm và các động vật máu nóng.

- Thu gom, xử lý bao bì sau khi sử dụng, hàng ngày kiểm tra thu gom xác chuột để đốt tiêu huỷ hoặc chôn xa khu dân cư, nguồn nước sinh hoạt ./.

                                                                                                                              Mỹ Hạnh